ΛΥΣΙΑ, ΚΑΤΑ ΘΕΟΜΝΗΣΤΟΥ

Α. Κείμενο : Λυσίου, Κατὰ Θεομνήστου, 1-3

Εισαγωγικό Σημείωμα : Στο προοίμιο του Κατὰ Θεομνήστου λόγου του Λυσίου που ακολουθεί, ο ομιλητής εξηγεί γιατί κατήγγειλε τον Θεόμνηστο.

Αρχαίο Κείμενο:

[1] Μαρτύρων μὲν οὐκ ἀπορίαν μοι ἔσεσθαι δοκῶ, ὦ ἄνδρες δικασταί· πολλοὺς γὰρ ὑμῶν ὁρῶ δικάζοντας τῶν τότε παρόντων, ὅτε Λυσίθεος Θεόμνηστον εἰσήγγελλε τὰ ὅπλα ἀποβεβληκότα, οὐκ ἐξὸν αὐτῷ, δημηγορεῖν· ἐν ἐκείνῳ γὰρ τῷ ἀγῶνι τὸν πατέρα μ’ ἔφασκεν ἀπεκτονέναι τὸν ἐμαυτοῦ. [2] ἐγὼ δ’, εἰ μὲν τὸν ἑαυτοῦ με ἀπεκτονέναι ᾐτιᾶτο, συγγνώμην ἂν εἶχον αὐτῷ τῶν εἰρημένων (φαῦλον γὰρ αὐτὸν καὶ οὐδενὸς ἄξιον ἡγούμην)· οὐδ’ εἴ τι ἄλλο τῶν ἀπορρήτων ἤκουσα, οὐκ ἂν ἐπεξῆλθον αὐτῷ (ἀνελευθέρου γὰρ καὶ λίαν φιλοδίκου εἶναι νομίζω κακηγορίας δικάζεσθαι)· [3] νυνὶ δὲ αἰσχρόν μοι εἶναι δοκεῖ περὶ τοῦ πατρός, οὕτω πολλοῦ ἀξίου γεγενημένου καὶ ὑμῖν καὶ τῇ πόλει, μὴ τιμωρήσασθαι τὸν ταῦτ’ εἰρηκότα, καὶ παρ’ ὑμῶν εἰδέναι βούλομαι πότερον δώσει δίκην, ἢ τούτῳ μόνῳ Ἀθηναίων ἐξαίρετόν ἐστι καὶ ποιεῖν καὶ λέγειν παρὰ τοὺς νόμους ὅ τι ἂν βούληται.

Β. Παρατηρήσεις

1) Από το παραπάνω κείμενο να μεταφράσετε το απόσπασμα που ακολουθεί σε δόκιμα νέα ελληνικά.[10]

Αρχαίο Κείμενο	Μετάφραση στη ν.ε.
ἐν ἐκείνῳ γὰρ τῷ ἀγῶνι τὸν πατέρα μ’ ἔφασκεν ἀπεκτονέναι τὸν ἐμαυτοῦ. [2] ἐγὼ δ’, εἰ μὲν τὸν ἑαυτοῦ με ἀπεκτονέναι ᾐτιᾶτο, συγγνώμην ἂν εἶχον αὐτῷ τῶν εἰρημένων (φαῦλον γὰρ αὐτὸν καὶ οὐδενὸς ἄξιον ἡγούμην)· οὐδ’ εἴ τι ἄλλο τῶν ἀπορρήτων ἤκουσα, οὐκ ἂν ἐπεξῆλθον αὐτῷ (ἀνελευθέρου γὰρ καὶ λίαν φιλοδίκου εἶναι νομίζω κακηγορίας δικάζεσθαι)·

2) Με βάση το ανωτέρω αρχαίο κείμενο να απαντήσετε σύντομα στις κάτωθι ερωτήσεις:

α) Για ποιόν λόγο ο Λυσίθεος είχε κατηγορήσει τον Θεόμνηστο ; Να τεκμηριώσετε την απάντησή σας με συγκεκριμένες αναφορές στο κείμενο. [4]

_______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

β) Για ποιόν λόγο ο ομιλητής κρίνει σκόπιμο να καταγγείλει τον Θεόμνηστο;  Να τεκμηριώσετε την απάντησή σας με συγκεκριμένες αναφορές στο κείμενο. [6]

________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

3) α. Με βάση το κείμενο να απαντήσετε στα παρακάτω ζητούμενα [5] :

        i.            Να εντοπίσετε ένα ρήμα της πρώτης τάξης των συνηρημένων που βρίσκεται σε ιστορικό χρόνο και να γράψε το τρίτο ενικό  πρόσωπο ευκτικής ενεστώτα : _______________________________________

      ii.            Να εντοπίσετε ένα ρήμα σε αόριστο β’ και να γράψετε το δεύτερο πληθυντικό πρόσωπο υποτακτικής ενεστώτα στον ίδιο χρόνο : ___________________________________________________________

    iii.            Να εντοπίσετε ένα φωνηεντόληκτο ρήμα της δεύτερης συζυγίας στην ενεργητική φωνή και να γράψετε το δεύτερο ενικό πρόσωπο οριστικής αορίστου β’: _________________________________________

    iv.            Να εντοπίσετε ένα ρήμα σε αόριστο και να γράψετε το απαρέμφατο μέλλοντα: ______________________________

      v.            Στην τρίτη παράγραφο του κειμένου να εντοπίσετε ένα ρήμα σε υποτακτική και να γράψετε το τρίτο πληθυντικό πρόσωπο προστακτικής παθητικού αορίστου:___________________________________

3) β. «ἐν ἐκείνῳ γὰρ τῷ ἀγῶνι τὸν πατέρα μ’ ἔφασκεν ἀπεκτονέναι τὸν ἐμαυτοῦ.» : Να μεταφέρετε όλους τους ονοματικούς τύπους της παραπάνω πρότασης στον αντίθετο αριθμό. [5]

___________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

4) α. «[…] ὅτε Λυσίθεος Θεόμνηστον εἰσήγγελλε τὰ ὅπλα ἀποβεβληκότα, […]» : Να τρέψετε την παραπάνω πρόταση σε μετοχική και να αναλύσετε την υπογραμμισμένη μετοχή σε πρόταση. [4]

____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

4) β. Να γίνει πλήρης συντακτική αναγνώριση των υπογραμμισμένων λέξεων του κειμένου. [6]

        i.     ἐξὸν : __________________________________________________________________

      ii.     αὐτῷ (το 1^ο του κειμένου): _______________________________________________

    iii.     δημηγορεῖν : __________________________________________________________

    iv.      φαῦλον :______________________________________________________________ 

      v.     ἀνελευθέρου :  _________________________________________________________ 

    vi.      μοι (το 2^ο του κειμένου): _________________________________________________